Rəqəmsal transformasiya yalnız texnoloji platformaların qurulması ilə məhdudlaşmır. Bu proses həm maddi resurslara, həm də insan kapitalına söykənir. Azərbaycan yeni mərhələyə məhz bu iki dayağı paralel şəkildə gücləndirməklə daxil olur. Enerji təminatı və kadr hazırlığı arasında qurulan strateji əlaqə ölkənin uzunmüddətli rəqəmsal hədəflərinin reallığa çevrilməsini mümkün edir.
Bu gün Azərbaycan enerji təminatı baxımından tam yetkindir və əsas enerji mənbələri ilə özünü təmin etməklə yanaşı, onları beynəlxalq bazarlara çıxaran ölkələr sırasındadır. Regionda bu cür imkanlara malik dövlətlərin sayı məhduddur. Enerji təhlükəsizliyi və ixrac potensialı ölkəyə iqtisadi sabitlik qazandırmaqla yanaşı, yüksək enerji tutumlu texnoloji layihələr üçün də etibarlı baza yaradır. Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə planlaşdırılan generasiya gücünün artırılması layihələri data mərkəzləri və süni intellekt infrastrukturlarının inkişafı üçün strateji əsas yaradır.
Ölkə daxilində elektrik enerjisinə artan tələbat da diqqət mərkəzindədir. Sənayeləşmə və qeyri-neft sektorunun inkişafı enerji balansının strateji planlaşdırılmasını zəruri edir. Əhali artımı və istehsal həcmlərinin yüksəlməsi fonunda enerji güclərinin düzgün istiqamətləndirilməsi həm iqtisadi artımı, həm də rəqəmsal layihələrin davamlılığını təmin edir. Bu baxımdan enerji siyasəti ilə rəqəmsal strategiyanın uzlaşdırılması Azərbaycanın uzunmüddətli inkişafının mühüm elementi sayılır.
Xarici tərəfdaşlarla həyata keçirilən yaşıl enerji layihələri və elektrik ixracı, eyni zamanda fiber-optik bağlantıların genişləndirilməsi ölkənin regionda həm enerji, həm də informasiya qovşağı rolunu gücləndirir. Xəzər dənizinin dibi ilə çəkilən kabel layihələri və Qərbə doğru planlaşdırılan yeni əlaqələr informasiya axınında Azərbaycanın mərkəzi mövqeyini möhkəmləndirir. Bu infrastruktur enerji və məlumat ötürülməsi baxımından inteqrasiya olunmuş model yaradır.
Texnologiyanın və rəqəmsal inkişafın ən həlledici elementi isə insan resursudur. Prezident İlham Əliyev kadr hazırlığını əsas vəzifələrdən biri kimi müəyyən edərək, rəqəmsal transformasiyanın uzunmüddətli və genişlənən proses olduğunu vurğulamışdır. Ali məktəblərdə informasiya texnologiyaları və süni intellekt sahəsinə diqqətin artırılması, orta məktəblərdə ilkin biliklərin formalaşdırılması və xaricdə təhsil proqramlarının gücləndirilməsi sistemli yanaşmanın nümunəsidir.
Bu strategiya yalnız ixtisaslı mütəxəssislərin sayını artırmaq məqsədi daşımır. Məqsəd, həmçinin yeni düşüncə tərzinə malik, innovativ yanaşmanı mənimsəmiş nəsil yetişdirməkdir. Rəqəmsal iqtisadiyyat daim yenilənən bilik və bacarıqlar tələb edir və dövlət səviyyəsində bu ehtiyacın əvvəlcədən nəzərə alınması strateji uzaqgörənliyin göstəricisidir.
Azərbaycanın enerji, infrastruktur və insan kapitalını birləşdirən bu yanaşma, ölkənin rəqəmsal inkişafını dayanıqlı, strateji və gələcəyə yönəlik edir.
Ülvi Salmanov
YAP Abşeron rayon təşkilatının sədr müavini